Хъунэго Саида

Мыфэбэ-мычъыI

1
ТигукIэгъу - мыин-мыцIыкIу.
ТишIулъэгъу - мыфаб-мычъыI,
Зыдгъэчэфми - ныкъочэф,
Тигухэлъхэр - тыгу имылъ.
СшIэрэп - таущтэу тынэсыгъ
Мы щыIакIэм иджэгу нэпцI?

2
Жъуагъомэ уатемыуцоу мазэм унэмысын,
Гукъаом уимыутIыIугъэу гушIуагъом уимыIэтын,
Джащыгъум пшIагъэ ШIулъэгъум
ЗэжъупIэу иIэм ичатэ,
ГъашIэм фэшIу хъугъэу шIагъор
Сыхьатрэ зэрэуиIагъэр...

3
СызэкIакIо о ыпэ ебгъэхъузэ укIуагъэу
КъыпшIошIы бгъэхъунэу сыфаешъ-
Инэу сэщхы , сынэпсхэр жьым ехьы
Уижьау къэфэбагъэшъ...
Адэ, хьапсым дэсына быбын зиамал гугъэ лъагэр?
О шIу узылъэгъурэ пшысэм кIэухыр фаIуатэ,,,

4
Насыпыр пстэуми яфэшъуашэу,
ЯIахь ахэлъэу агу раубытэ,
ЗэIашIэу, ратэкъухьэу -
Зэптын умышIэу хъункIи мэхъу...
Iасэу тIыси зигъогу зыухыгъэр.
Сэжъугъэлъэгъу шIулъэгъум лъымыхъугъэр
Ар ифэшъуашэу гугъэ пытэ иIэу.
Ау хэти ифэшъуашэп сшIошIы непэ

5
ЦIыфхэм ягъашIэ зыщычIанэрэм
ГушIуагъор чIэунэнкIэ бэп...
Гъогу нэкIхэр насыпэу зыщатырэм
УикIуакIэ земыгъэгъэгумэкI...

6
Псым уитхьалэным ыпэ
Къушъхьэм укъерэфэх,
Тамэхэр уиIэ пшIошIзэ
ПшIэжьынба бзыум ичэф.

7
ЦIыфы тхьапша сшъхьэ куцI къащыхъуи,
Хасэ сшIыгъэу сэ сызхэсыгъэр?
Къэхэлъэшхоу сшъхьэ джы зесэхьэ,
Хьэ сымаджэм ынитIу ситеплъэу...

8
Узфэхьазырым гу тешIыхь, есэIо сыгу,
Ащ фэдэу щтагъэу, мыхьазыр темыт тичIыгу...

9
УкIуашъэзэ узфэкIуагъэр
О таущтэу джы бгъбыбын?
Уишъабэ ыумэхъыгъэр
ЕгъашIэм бзыуцыф лъыхъун.

10
Зыгъэбыяу, къесэгъажьэ сипшысэ,
Зыгъэбыяу, текIоныгъэр сыдыгъуи мысэ...

11
Къыднэсыгъ зичэзыу къэсыгъэр -
ТыIукIагъ тинасып зыхэлъым,
Непэ сыдэу осышхуа къесыгъэр,
Тыгу игъогухэр хигъэкIокIагъэх...

12
ГущыIэкIэ тыгущыIэжьрэп -
Мэкъэнчъэ нэплъэгъур фэIазэу
КъытэIазэ...

13
Сщыгъупшэжьыгъэп зы закъо,
СигукъэкIыжьхэр пкъыех,
ЗэкIэри къэсэшIэжьы -
Хыехэр орэчъыех.
Адрэхэм яI сиуахътэ,
Къэзгъэуцугъ Чэзыур,
Адрэхэм джы сахадэ -
Арэпщыныжь ячIыфэ -
Сежэзэ сыкъэуIуатэ...

14
НасыпышIом ихьылъэ нахьыб,
Ау хьыгъошIу - ащ ыгу къыдеIэ,
Iэ минишъэ пыт фэдэу лъэшы,
НасыпышIом насыпыр къылеIэ.

15
Насыпыр зэмыпэсыгъэм,
Насыпыр зимыфэшъуашэм
ФакIорэп.

16
Адэ, джары тидунае -
Тыгъэ,
Осы,
Уае.
УдэпкIэенэп, упхырыпкIынэп,
Ежь зеухыфэ
Ыуж уитын...

17
Дышъэ данэм ижьыкъащэ
Сеумэхъы, сегъэгъуащэ,
Бжыхьэ пшысэм исурэт
О унапэу сынэгу кIэт,
СегъэгушIо игупсэф,
Джыри тIэкIурэ тэрэчэф!
ТыздэтIысрэр - типхъэнтIэкIу,
ТичIыгу фабэ шъэбэ дэд!

18
Мафэ къэси усымылъэгъумэ
Хьаулыеу ар гъашIэм хэкIы,
Хьаулыеу сэ сыкIэракIэу
СакIыб къеплъы зэрэ дунаеу,
КъыскIэлъэплъэ - сикIуакIэ макIэ,
Сыгу зэпэкIы -
Ау сыкIэракIэ...

19
Жъуагъохэм сяплъы, сядао -
УахэбыбэнкIэ тхъагъо,
УатеуцонкIэ шIагъо,
Ситэп яIэгъо-благъо!

20
А узэжэрэ мафэр, сыхьатыр къэмысмэ -
УкIэгъожьын - сыд пшIэжьын?
А узэжэрэ мафэр, такъикъыр пIэкIэкIмэ -
Сыд пшIагъэкIи - зи мыхъужьын...

22
Сигупшысэ зэблэоу лъэпауи тефагъ,
КъыдеIэнэу акъылым ар лъэшэу фэягъ,
Гъэлъэгъонэу щыIагъэр къыкъокIи икъогъу
Къахидзагъ шъхьахы фэдэу игушIо нэплъэгъу.
Сыд узфэдэр о, цIыф къызэрыкIу? Иджэуап
КъэзыIощтыр къэгъакIу.

22
КъыпфэсэшIы шхьэкIафэ, сигъашIэу згъшIагъэр,
Сафэраз стхыгъэ усэхэм,
Сщыгъупшэжьыгъэ пшысэхэм,
ГукIэгъур къэзгъэущыгъэ гукъаохэм
Сафэраз къысфахьыгъэ шIэныгъэхэм.

23
Нэфмышъы пIалъэр зэдэтштагъэу
Осэпс Iэпс-лъэпсым иIэзэгъу
Еушэты уашъом инэплъэгъу
Къыдзыгъэ бзыйхэм яшIулъэгъу.

24
Сыд мэкъама, сиАлахь,
пчый сурэтэу къыгъэчъыгъэр!
апчы къабзэм ибзыхьаф
псы чъыIамэм щигъпкIыгъэу!
Сегъэщынэ ибыбыкIэ,
тыгъэм тамэр пистыкIынкIэ!
сырехьыжьэ ижь шъхьафит
сылIэ хъуми - къысшъхьэщыт!